Sunday, April 7, 2019

Hướng dẫn Mài Lưỡi bào tay - Mộc cổ truyền Việt Nam


Bào là một dụng cụ quan trọng trong nghề mộc, trong đó bộ phận quan trọng nhất của cả máy bào tay hay bào máy đó là cái lưỡi bào. Lưỡi bào khi bào ăn ngược vào gỗ, nên một người thợ mộc hay chỉ DIY mộc cũng phải liên tục làm sắc bén lại lưỡi bào của mình. Dưới đây là bài hướng dẫn của một bác thợ mộc cổ truyền, chỉ dùng đá mài, nước và đôi bàn tay khéo léo của mình để Mài Lưỡi bào tay

Video chi tiết quá trình Mài lưỡi bào tay theo cách của mộc cổ truyền Việt Nam



Đầu tiên bạn cần đảm bảo viên đá mài được làm phẳng bề mặt. Bạn có thể dùng một viên đá granit hoặc gạch men lót nhà để đó, rồi cầm viên đá mài lên mài lên bề mặt phẳng của nó cho nhẵn. Với các bác thợ mộc cổ truyền thì tôi thấy họ không cần tới bước trên, vì ngay trong quá trình mài họ đã liên tục đưa qua lại lưỡi bào khiến cho bề mặt đá luôn được giữ phẳng.

Sau khi đá mài chuẩn bị phẳng mặt rồi, giờ là lúc giỏ nước lên và mài thôi




Kỹ thuật mài của mộc cổ truyền cũng hơi khác lạ khi dùng 1 hoặc 2 ngón tay để tì/đè lưỡi bào xuống bề mặt đá mài, cứ như là mấy tay cao thủ kiếm khí vậy



Mài tay khá tốn công và sức, nhất là khi bạn cứ mài mé này phẳng mé kia lệch. Phải giữ thật đều tay để cả bề mặt của lưỡi được cân phẳng. Lưỡi bào thường có độ rộng 6cm. Khi thấy được rồi thì giờ dùng đá màu (đá mịn) để mài.
 

 Đã xong, nhìn sáng quắc, khẽ nghiêng dưới nắng thấy nó có màu xanh lét chứ không phải màu sáng trắng.


 Thử cho ăn gỗ:
 
 


Xẻ một rãnh nhỏ tam giác để thoát phôi

 



 Canh lưỡi cho phẳng

Gắn miếng nêm đã chẻ giữa vào
 

Dùng búa gõ nhẹ để cân chỉnh lưỡi vuông góc với bề mặt dài của bào tay, cái này có lẽ phải luyện nhiều mới có kinh nghiệm chuẩn được
 


Thử nghiệm thôi
 


Tôi thích nhất đoạn này


Chế Bình Dân

Related Posts